Naar inhoud springen

Politiek in Nederland

Uut Wikipedia

Deêze bladzie gaet over den politiek in Nederland.

Den landelike politiek is 'evestigd in Den 'Aeg.

't Parlement 'iet de Staeten-Generaol en bestoôt uut den Eêste Kaemer en den Twidde Kaemer.

Vanof 2 juli 2024 bestaet 't kabinet-Schoof onger leidieng van premier Dick Schoof (partieloôs).

Politieke partieën

[bewerk | brontekst bewerken]
Politieke partie Nederlandse naem Ofkortieng Ideologie Partieleider [1]
50PLUS 50PLUS 50+ Ouweren Jan Struijs
BIE1 BIJ1 BIJ1 Minder'eden Tofik Dibi
BoerBurgerBewegieng BoerBurgerBeweging BBB Boeren Caroline van der Plas
Chrissen-Democraotisch Appèl Christen-Democratisch Appèl CDA Chrissendemocraotie Henri Bontenbal
ChrissenUnie ChristenUnie CU Christelijk-sociaol Mirjam Bikker
Democraoten 66 Democraten 66 D66 Links-liberaolisme Rob Jetten
DENK DENK DENK Immigrante Stephan van Baarle
Forum vò Democraotie Forum voor Democratie FVD Populisme Lidewij de Vos
GroenLienks GroenLinks GL Ecologisme Jesse Klaver
Partij van d'n Arbeid Partij van de Arbeid PvdA Sociaoldemocraotie Jesse Klaver
Juuste Antwoord 21 Juiste Antwoord 21 JA21 Populisme-liberaolisme Joost Eerdmans
Nieuw Sociaol Contract Nieuw Sociaal Contract NSC Chrissendemocraotie Eddy van Hijum
Partij vò de Dieren Partij voor de Dieren PvdD Dierenrech'n Esther Ouwehand
Partij vò de Vrie'eid Partij voor de Vrijheid PVV Populisme Geert Wilders
Sociaolistische Partij Socialistische Partij SP Sociaolisme Jimmy Dijk
Staetkundig Grifformeerde Partij Staatkundig Gereformeerde Partij SGP Reformatorisch Chris Stoffer
Volkspartij vò Vrie'eid en Democraotie Volkspartij voor Vrijheid en Democratie VVD Rechts-liberaolisme Dilan Yeşilgöz
Volt Nederland Volt Nederland Volt Europeêse Unie Laurens Dassen

Geschiedenisse zeêtels

[bewerk | brontekst bewerken]

Oôrspronkelijke zeêtels, oliefkleur is regeriengspartie.

Partie 2025(2025) (2024)20232021 201720122010 (2007)20062003 200219981994 19891986(1982) 198219811977 (1973) ³19721971 1967(1966) ª(1965) ª 196319591956
D66 269 9924 191210 336 71424 1296 6178 6611 7
PVV 2637 373717 201524 99
VVD 2224 242434 334131 222228 243831 222736 362628 222216 171616 161913
GL-PvdA ¹ 2025 2525
PvdA ¹ 9 93830 333342 234537 495247 474453 434339 374343 434850
GL ¹ ² 8 14410 778 10115 639 996 16 (7)1610 988 857
CDA ² 185 5515 191321 414144 432934 545445 454849 48 (41)4858 6976 (63)76 (63) 767577
JA21 91 113
FVD 73 338 2
BBB 47 771
DENK 33 333 3
SGP 33 333 332 222 232 333 333 333 333 333
PvdD 33 336 522 22
CU ² 33 335 555 663 455 323 331 222 111 1
SP 35 559 141515 25259 952
50+ 2 1 42
Volt 12 223
NSC 20 2020
BIJ1 1
LPF 8 26
LN 2
AOV 6
CD 3 1
DS'70 1 668
BP 1 331 733 3
overig 1 1 1 112
Totael 150150 150150150 150150150 150150150 150150150 150150150 150150150 150150150 150150150 150150150
Coalitie 2631 884178 767976 806378 939792 1038181 5110977 977082 8663106 9294127
Opkomst 78% 78%79% 82%75%75% 80%80% 79%73%79% 80%86% 81%87%88% 84%79% 95% 95%96%96%

Opmerkieng: gin verkiezinge in 1965, 1966, 1973, 1982 (twidde keer), 2007, 2024 en 2025 (eêste keer).

¹ PvdA en GL saemen vanof 2023

² en voôrlopers

³ (1973): tussen aokjes regeriengszeêtels (KVP, ARP, PPR)

ª (1965) + (1966): tussen aokjes regeriengszeêtels (KVP, ARP)

Oôrspronkelijke zeêtels, oliefkleur is regeriengspartie.

Partie (2025)(2024) 20232019(2017) 2015(2012)2011 (2010)2007(2006) 2003(2002)1999 1995(1994)1991 (1989)19871986 1983(1982)(1982) 198119801977 1974 ³(1973) ³1971
BBB 1616 16
GL-PvdA ¹ 1414 14
PvdA ¹ 68 81414 141419 191515 141616 262617 172828 282625 211818
GL ¹ ² 84 455 445 588 444 336 522 258 8 (4)6 (2)6
VVD 1010 101213 131616 141415 151919 231212 121216 171212 121315 1288
CDA ² 66 6912 121111 212123 232020 192727 262626 262828 282724 29 (22)36 (29)36
D66 55 5710 1055 223 344 71212 556 644 42 366
PVV 44 459 91010
PvdD 33 332 211 11
SP 33 349 988 12124 422 1
CU ² 33 343 322 442 244 222 222 2 11
JA21 33 3
SGP 22 222 211 222 222 222 112 211 111 111
FVD 22 212
Volt 22 2
50+ 11 122 211
OPNL / OSF 11 111 111 111 111 1
LPF 1 1
AOV 2
BP 1 1
Totael 7575 757575 757575 757575 757575 757575 757575 757575 757575 757575
Coalitie 2630 243238 213037 353944 413938 444043 523842 434032 604039 505544

Opmerkieng: gin verkiezinge in 1973, 1982, 1989, 1994, 2002, 2006, 2010, 2012, 2017, 2024 en 2025.

¹ PvdA en GL saemen in 2023

² en voôrlopers

³ 1973 + 1974: tussen aokjes regeriengszeêtels (KVP, ARP, PPR)

Oôrspronkelijke zeêtels.

Partie 2024 201920142009 200419991994 198919841979
PVV 6 1 (0)45
PvdA ¹ 4 633 768 899
GL ¹ ² 4 323 241 22
VVD 4 5 (4)33 466 354
CDA 3 455 7910 10810
D66 3 243 124 12
BBB 2
Volt 2
PvdD 1 11
NSC 1
SGP ³ 1 111 111 11
FVD 4 (3)
CU ² ³ 111 121
50+ 1
SP 22 21
ET 2
Totael 31 29 (26)2626 273131 252525
Opkomst 46% 42%37%37% 39%30%36% 48%51%58%

¹ PvdA en GL saemen 8 zeêtels in 2024, niet ien fraoctie

² en voôrlopers

³ SGP en CU in 1979-2019 saemen

Oôrspronkelijke zeêtels.

Partie 2023 2019 2015 2011 2007 2003 1999 1995 1991 1987 1982 1978 1974 1970
BBB 138
VVD 63 80 89 112 101 138 182 207 116 112 150 118 131 80
GL ¹ 51 61 30 34 32 51 77 36 36 32 57 24 65 41
PvdA 46 53 63 107 114 198 154 142 166 262 157 245 209 181
CDA 43 72 89 86 151 222 194 186 257 254 248 268 235 307
PVV 34 40 66 69
D66 32 41 67 42 9 31 39 67 116 45 54 31 2 47
PvdD 26 20 18 7 9
SP 23 35 70 56 83 38 19 12 1 1
CU ¹ 22 32 31 24 38 31 40 34 29 19 19 4 11 6
JA21 20
SGP 16 14 18 12 14 19 22 19 18 16 17 13 15 16
FVD 15 86
Volt 11
50+ 8 17 14 9
DENK 4
LPF 17
AOV/U55+ 5 33
BP 17 8
overig 24 15 15 8 13 19 28 20 17 7 3 2 8 3
Totael 572 570 570 566 564 764 760 756 756 748 705 705 693 689
Opkomst 58% 56% 48% 56% 46% 48% 46% 50% 52% 66% 68% 80% 75% 69%

¹ en voôrlopers

Oôrspronkelijke zeêtels.

Partie Verkieziengsjaeren
2022 2018 2014 2010 2006
lokaole partieën 3117 2794
CDA 1142 1414
VVD 1034 1203
PvdA 670 687
GL 660 657
D66 657 663
CU 361 402
SGP 279 253
SP 181 305
PvdD 63 35
PVV 63 76
BBB 60
FVD 58 3
FNP 49 39
50+ 24 35
DENK 24 24
Volt 20
BVNL 19
BIJ1 5 1
AOV 4 9
JA21 2
overige partieën 20 19
Totael 8512 8619
Opkomst 51% 55% 54% 54% 59%

Zeêtels van de liesteverbindiengen geliek verdeêld over de saemenwerkende partieën.

2018: maerte + 'erindeêliengsverkieziengen november 2015, -2016, -2017 en -2018

2022: maerte + 'erindeêliengsverkieziengen november 2020, -2021 en -2022

Dick Schoof (partijloôs) is de tehenwoordihe premier van Nederland

Kabinet'n sins 1945:[2]

Oliefkleur is regeriengspartie.

x = premier

Kabinet Tied CDA ¹ D66 PvdA VVD overig
Kabinet-Schermerhorn-Drees (1945-)1946 KVP x
Kabinet-Beel I 1946-1948 x KVP
Kabinet-Drees I 1948-1951 KVP, CHU x
Kabinet-Drees II 1951-1952 KVP, CHU x
Kabinet-Drees III 1952-1956 x
Kabinet-Drees IV 1956-1958 x
Kabinet-Beel II 1958-1959 x
Kabinet-De Quay 1959-1963 x
Kabinet-Marijnen 1963-1965 x
Kabinet-Cals 1965-1966 x KVP, ARP
Kabinet-Zijlstra 1966-1967 x ARP, KVP
Kabinet-De Jong 1967-1971 x
Kabinet-Biesheuvel I 1971-1972 x DS'70
Kabinet-Biesheuvel II 1972-1973 x
Kabinet-Den Uyl 1973-1977 KVP, ARP x PPR
Kabinet-Van Agt I 1977-1981 x
Kabinet-Van Agt II 1981-1982 x
Kabinet-Van Agt III 1982-1982 x
Kabinet-Lubbers I 1982-1986 x
Kabinet-Lubbers II 1986-1989 x
Kabinet-Lubbers III 1989-1994 x
Kabinet-Kok I 1994-1998 x
Kabinet-Kok II 1998-2002 x
Kabinet-Balkenende I 2002-2003 x LPF
Kabinet-Balkenende II 2003-2006 x
Kabinet-Balkenende III 2006-2007 x
Kabinet-Balkenende IV 2007-2010 x CU
Kabinet-Rutte I 2010-2012 x PVV
Kabinet-Rutte II 2012-2017 x
Kabinet-Rutte III 2017-2022 x CU
Kabinet-Rutte IV 2022-2024 x CU
Kabinet-Schoof 2024-noe PVV, NSC, BBB

¹ CDA en voôrlopers ARP, CHU en KVP (toet 1977)

Zie ok:

Plaetjes van politici gebore int Zeêuwse taelgebied

[bewerk | brontekst bewerken]
  1. Huidige politieke leiders, Parlement.com
  2. Kabinetten 1945-heden, Parlement.com

Lienks nae buten

[bewerk | brontekst bewerken]


Premiers van Nederland

Wim Schermerhorn (PvdA, 1945-1946) — Louis Beel (KVP, 1946-1948) — Willem Drees (PvdA, 1948-1958) — Louis Beel (KVP, 1958-1959) — Jan de Quay (KVP, 1959-1963) — Victor Marijnen (KVP, 1963-1965) — Jo Cals (KVP, 1965-1966) — Jelle Zijlstra (ARP, 1966-1967) — Piet de Jong (KVP, 1967-1971) — Barend Biesheuvel (ARP, 1971-1973) — Joop den Uyl (PvdA, 1973-1977) — Dries van Agt (CDA, 1977-1982) — Ruud Lubbers (CDA, 1982-1994) — Wim Kok (PvdA, 1994-2002) — Jan Peter Balkenende (CDA, 2002-2010) — Mark Rutte (VVD, 2010-2024) — Dick Schoof (partieloôs, 2024-noe)

Nederlandse kabinet'n